Nếu bạn vừa trải qua một cuộc phẫu thuật, thực phẩm bạn ăn có thể ảnh hưởng lớn đến quá trình hồi phục và việc vết thương lành lại nhanh hay chậm. Ăn đúng loại thực phẩm có thể giúp bạn ngăn ngừa các biến chứng, chẳng hạn như táo bón và đường huyết cao, đồng thời cung cấp các loại protein cần thiết để vết thương của bạn chóng lành.
Thay đổi chế độ ăn uống sau phẫu thuật của bạn
Một trong những điều tốt nhất để cải thiện chế độ ăn uống sau phẫu thuật của bạn là tập trung vào thực phẩm toàn phần. Điều đó có nghĩa là chọn thực phẩm “nguyên hạt” hoặc chưa qua chế biến.
Ví dụ, một quả cam sẽ là một loại thực phẩm toàn phần. Tuy nhiên, nước cam sẽ là thực phẩm chế biến của quả cam. Khoai tây nướng là thực phẩm toàn phần, trong khi khoai tây chiên được chế biến nhiều hơn và ít lành mạnh hơn khi đã được chiên….
Vì vậy, bạn hãy cố gắng bổ sung dinh dưỡng từ những thực phẩm toàn phần này, đây là một cách ăn uống lành mạnh hàng ngày, không chỉ những tuần sau phẫu thuật. Thực phẩm đã qua chế biến có xu hướng có lượng chất béo, đường, muối và hóa chất phụ gia cao hơn, nhưng ít chất xơ và vitamin hơn nhiều so với thực phẩm nguyên hạt.
Tại sao sau phẫu thuật phải ăn nhiều chất xơ
Thực phẩm quan trọng trong chế độ ăn uống sau phẫu thuật của bạn chính là chất xơ. Thực phẩm giàu chất xơ không chỉ tốt cho sức khỏe hơn so với thực phẩm ít chất xơ, mà chất xơ còn đóng một vai trò quan trọng trong việc ngăn ngừa táo bón, một biến chứng thường gặp sau phẫu thuật.
Táo bón không chỉ gây khó chịu sau khi phẫu thuật, nó thực sự có thể làm tăng cơn đau và khiến bạn phải trở lại bệnh viện trong thời gian phục hồi sức khỏe.
Thay vì sử dụng những sản phẩm bổ sung chất xơ dạng viên, bột thì bạn nên thêm chất xơ vào chế độ ăn uống của mình. Chất xơ từ hoa quả thường có xu hướng hoạt động tốt hơn để ngăn ngừa táo bón.
Những thực phẩm giàu chất xơ:
- Bánh mì nguyên hạt: Tìm loại bánh mì sử dụng ngũ cốc nguyên hạt và có màu sẫm hơn. Bánh mì trắng thường qua tinh chế và không phải là nguồn chất xơ tốt.
- Ngũ cốc nguyên hạt: Bao gồm ngô, bột yến mạch và các loại ngũ cốc khác.
- Trái cây: Trái cây tươi là nguồn cung cấp vitamin và chất xơ tuyệt vời.
- Rau: Rau là nguồn cung cấp chất xơ tuyệt vời và có thể mua tươi hoặc đông lạnh.
- Ngũ cốc: Không phải loại ngũ cốc nào cũng có hàm lượng chất xơ cao. Đọc kỹ nhãn của sản phẩm để tránh ngũ cốc có đường hoặc ít chất xơ.
Tránh thực phẩm gây táo bón trong chế độ ăn uống sau phẫu thuật
Táo bón thường xảy ra sau khi phẫu thuật vì thuốc giảm mà bạn uống – đặc biệt là opioid – thường được sử dụng trong những ngày sau phẫu thuật và có tác dụng phụ là giảm chuyển động của ruột.
Trong khi một số loại thực phẩm có thể giúp ngăn ngừa hoặc điều trị táo bón, có những loại thực phẩm khác có thể làm cho bạn bị táo bón nặng hơn. Táo bón có thể làm vết thương của bạn đau hơn và có thể khiến vết thương khó lành hơn , vì vậy điều quan trọng là phải tránh táo bón bất cứ khi nào có thể.
Thực phẩm có thể gây táo bón
Những thực phẩm này có thể góp phần gây ra táo bón:
- Thực phẩm khô hoặc mất nước : Chúng bao gồm trái cây sấy khô (ngoại lệ là mận khô, chúng có thể giúp giảm táo bón), thịt bò khô và một số loại khoai tây chiên.
- Thực phẩm chế biến : Những thực phẩm này có ít chất xơ và có thể chứa nhiều đường và chất béo.
- Phô mai : Phô mai chứa nhiều chất béo.
- Sữa và các sản phẩm từ sữa : Đặc biệt tránh các sản phẩm từ sữa đầy đủ chất béo, bao gồm kem và kem chua.
- Thịt đỏ : Thịt bò và các loại thịt đỏ khác thường chứa nhiều chất béo bão hòa.
- Đồ ngọt : Bao gồm bánh ngọt, kẹo, bánh ngọt và các loại thực phẩm có đường khác.
Sử dụng chủ yếu Protein nạc trong chế độ ăn uống sau phẫu thuật
Protein nạc có thể được tìm thấy trong các loại thịt nạc, chẳng hạn như thịt gà và thịt lợn. Hải sản, bao gồm cả cá, cũng là một nguồn protein nạc tuyệt vời. Thịt đỏ không được khuyến khích vì hàm lượng chất béo bão hòa cao và vì nó có thể gây táo bón.
Nếu bạn không ăn thịt hoặc không thích thịt, hãy nhớ rằng protein có thể đến từ nhiều nguồn khác ngoài thịt. Bạn có thể sử dụng các loại hạt, đậu phụ, đậu và thực phẩm “chay”, chẳng hạn như tempeh và protein thực vật có kết cấu (TVP) để bổ sung nhu cầu protein của bạn.
Các sản phẩm từ sữa cũng là một nguồn cung cấp protein, nhưng chúng có thể gây táo bón, vì vậy chúng nên được sử dụng một cách điều độ. Nếu bạn gặp khó khăn trong việc ăn uống, bạn có thể bổ sung vào chế độ ăn uống của bạn bột protein bằng cách thêm vào đồ uống, chẳng hạn như sinh tố.
Sử dụng ngũ cốc nguyên hạt trong chế độ ăn uống sau phẫu thuật
Ngũ cốc nguyên hạt là một nguồn vitamin và khoáng chất tuyệt vời. Ngũ cốc cũng cung cấp nhiều chất xơ cho bạn.
Gạo là một lựa chọn tuyệt vời để bổ sung ngũ cốc vào chế độ ăn uống của bạn. Tuy nhiên có nhiều loại gạo được chế biến làm giảm giá trị dinh dưỡng và chất xơ. Bạn nên chọn gạo lứt hoặc các loại gạo chưa qua chế biến, tránh sử dụng gạo trắng.
Bữa sáng là thời điểm lý tưởng để bổ sung ngũ cốc nguyên hạt và chất xơ vào chế độ ăn của bạn. Bạn không nên sử dụng thực phẩm chế biến như thịt xông khói và xúc xích. Hãy sử dụng bột yến mạch, bánh mì nguyên cám và trái cây tươi cho bữa sáng.
Nếu bạn đã phẫu thuật đường ruột, hãy hỏi ý kiến bác sĩ trước khi bạn sử dụng ngũ cốc nguyên hạt trong chế độ ăn uống sau phẫu thuật của mình. Hãy tuân theo những hướng dẫn khi xuất viện của bác sĩ dành cho bạn.
Thêm trái cây và rau tươi vào chế độ ăn uống sau phẫu thuật của bạn
Trái cây tươi và rau quả chứa cả chất dinh dưỡng và chất xơ, rất cần thiết cho quá trình hồi phục sau phẫu thuật. Trái cây và rau tươi là tốt nhất, nhưng đồ đông lạnh hoặc đồ hộp cũng là một lựa chọn không tồi để bổ sung chất xơ. Cố gắng nhấn mạnh các món không được chế biến, chẳng hạn như bông cải xanh tươi, và tránh thực phẩm chế biến, chẳng hạn như súp bông cải xanh đóng hộp.
Tác dụng phụ của việc ăn nhiều trái cây và rau quả hơn bình thường là đầy hơi. Điều này có thể khiến bạn khó chịu hoặc cảm thấy xấu hổ, nhưng nó sẽ trôi qua trong vòng một hoặc hai ngày.
Sử dụng các sản phẩm sữa ít béo
Các sản phẩm từ sữa là nguồn cung cấp protein tuyệt vời, rất cần thiết để chữa lành vết thương sau phẫu thuật. Tuy nhiên, nhiều người thấy rằng tiêu thụ các sản phẩm từ sữa có thể dẫn đến táo bón sau khi phẫu thuật. Cũng có bằng chứng cho thấy các sản phẩm từ sữa có thể làm tăng tiết dịch trong phổi, vì vậy nếu bạn bị ho mãn tính, bạn nên tránh các sản phẩm từ sữa trong thời gian ngắn hạn.
Nếu bạn có thể ăn các sản phẩm từ sữa mà không bị táo bón, hãy tập trung vào các món ít chất béo, chẳng hạn như sữa tách béo, phô mai tươi và sữa chua.
Khắc phục tình trạng chán ăn sau phẫu thuật
Đôi khi bạn thấy chán ăn sau khi phẫu thuật. Hiện tượng này có thể kéo dài một vài ngày, tuy nhiên bạn phải cố gắng tiếp tục ăn các loại thực phẩm bổ dưỡng trong giai đoạn hồi phục này.
Táo bón cũng có thể khiến bạn chán ăn. Nếu rơi vào trường hợp này, hãy hỏi ý kiến bác sĩ để hướng dẫn các cách để giảm táo bón trước khi sử dụng các biện pháp khác.
Không ăn đủ sau khi phẫu thuật có thể làm chậm quá trình lành vết thương và làm chậm quá trình đóng vết mổ của bạn. Cơ thể bạn cần protein và các chất dinh dưỡng khác để xây dựng mô mới khỏe mạnh và chữa lành mô bị thương do phẫu thuật.
Nếu bạn không bị táo bón và vẫn cảm thấy chán ăn, bạn hãy sử dụng thực phẩm giàu calo, chẳng hạn như sinh tố , có thể chứa sữa, trái cây và thậm chí cả bột protein nếu cần.
Kết luận
Những gì bạn ăn trong những ngày và tuần sau phẫu thuật có thể giúp xác định tốc độ chữa lành vết thương và bạn cảm thấy như thế nào trong khi hồi phục. Hãy dành thời gian để ăn uống điều độ, chọn những loại thực phẩm bạn biết là có lợi cho sức khỏe và bổ dưỡng, và đảm bảo ăn đủ calo để duy trì cơ thể trong quá trình chữa bệnh.
Yaocare Medic – Hương Dược Trị Liệu
